واژه نامه پارسی سره
ژوئن 23, 2010
ائتلاف : همایه
ابتدا : نخست
ابتدایی ترین : ساده ترین
ابتلاء : دچاری
ابتکار : نوآوری
ابدیت : همیشگی
به جای ابداً بگو هرگز، هیچگاه
به جای ابدی بگو جاودانی، همیشگی، بی پایان
به جای ابله بگو نادان، کم خرد، بی مغز، سبک مغز
ابن سینا : پور سینا
اتباع : شهروندان
اتحاد : همبستگی
اتفاق افتاد : رخ داد
اتفاق افتادن : رخ دادن
اتفاقات : رویدادها
اتوماتیک : خودکار
اتومبیل : خودرو
اجتناب : دوری
اجتناب ناپذیر : پیشگیری ناپذیر
اجرت : دستمزد
اجناس : کالاها
اجیر : مزدور
احترام : ارج
احتمالا : شاید – چه بسا
احتیاج : نیاز
احتیاط : پروا
احدی : هیچکسی
احسان : نکویی
احسنت، براوو یا باریکلا : آفرین
احضار کردن : فراخواندن
احضار کردن : فراخواندن
به جای احمق بگو نادان، کم خرد، بی مغز، سبک مغز
احیانا : شاید
اخاذی : زورگیری
اخبار : تازه ها
اختراع : نوآوری
اختلاط : درهمی
اختناق : خفگی – فشار – تنگنا
اخذ : دریافت
اخطار : هشدار
اخلاف : جانشینان
اخوت : برادری
اخوی : برادر
اخيرالتأسيس : نوبنیاد – نوساز
اخیرا : به تازگی
ادوار : دوره ها
اذان : بانگ نماز
اذیت : آزار
ارائه طریق کردن : پیشنهاد کردن، راه نمودن، رهبری، راهنمایی، رهنمونی
ارائه کرد : رو کرد، نشان داد
اراضی : زمین ها
ارامنه : ارمنیان
اربعین : چله
ارتجاع : واپسگرایی
ارتعاش : لزرش
ارتفاع : بلندی
ارزاق : خواروبار
ارسال کردن : فرستادن
ارشد : بزرگتر
ارفاق : آسانگیری
ارکان : پایه ها
ارکستر : همنوازی
اریکه : تخت، اورنگ
اریکه فرمانروایی : تخت فرمانروایی
از اوایل : از آغاز
از این جهت : از این رو
از این طریق : از این روش
از این قبیل : از این دست
از این نظر : از این رو
از آن جمله : از آن میان
از آن روز به بعد : پس از آن روز
از بین بردن : از میان بردن
از جانب : از سوی
از جمله : از دسته – از آنگونه
از حیث : از دید
از طرف دیگر : از سوی دیگر
از طریق : از راه
از قدیم : از دیر باز
ازدواج : زناشویی
به جای اس ام اس بگو پیامک، پیام کوتاه
اساس : بنیاد
اساسنامه : بنیادنامه
اساسی : بنیادی – بنیادین
اسبق : پیشین
اسپری : افشانه
استبداد : تکسالاری – خوکامگی
استحصال : برداشت
استحضار : آگاهی
استحقاق : شایستگی – سزاواری
استحمام : خودشویی
استحکامات : سنگربندی ها
استدعا می کنم : خواهش می کنم ، درخواست می کنم
استراتژی : راهبرد
استراتژیک : راهبردی
استراحت کردن : آسودن – درازکشیدن
استراق سمع : شنود
استرداد : واپسداد
استشمام : بو کردن- بوییدن
استشهاد : گواهی
استعفا : کناره گیری
استعمال : کاربرد
استفاده از : به کارگیری
استفاده : کاربرد
استقامت : پایداری
استقبال : پیشباز
استقرار : برپایی
استقلال : خودسالاری
استمرار : ادامه – پیوستگی
استناد : گواهمندی
استنباط : برداشت
استهزاء : ریشخند
استهلاک : فرسایش
استیجاری : کرایه ای
استیضاح : بازخواست
استیضاح : بازخواست
استیلاء : چیرگی
اسرار : رازها
اسراف : ریخت و پاش
اسطوره : افسانه
اسقاطی : ناکارآمد
اسلاف : یشینیان – گذشتگان
اسلحه : جنگ افزار
اسم : نام
اسهال : شکم روش
اسکله : بارانداز
اسیر : برده – دستگیر
اشاعه : گسترش
اشتباها ً : ندانسته
اشتغال : کارگماری
اشرار : آشوبگران
اشراف : بزرگان-بزرگواران
اشعار : سروده ها
اشکال : خرده
اصحاب : یاران
اصرار : پافشاری
اصطلاحات : واژگان
اصطکاک : سایش
اصفهان : اسپهان – اسپاهان
اصل : ریشه-بن-بیخ
اصولی : بنیادی – بنیادین
اصیل : ریشه دار، با نژاد
اضافه کردن : افزودن
اضطراب : پریشانی
اضمحلال : نابودی
اطاعت : پیروی – فرمانبرداری
اطاعت می شود : به روی چشم
اطاق : اتاق
اطراف : گوشه ها-کناره ها
اطرافیان : خویشان – نزدیکان
اطریش : اتریش
اطلاع : آگاهی
اطلاع ثانوی : آگهی پس از این
اطلاعات : داده ها
اظهار داشت : بازگو کرد
اظهار نظر : بازگویی دیدگاه
اعتبارنامه : استوارنامه
اعتدال : میانه روی
اعتدال : میانه روی
اعتقادات : باورها
اعتماد به نفس : خودباوری
اعتماد متقابل : همباوری
اعجاب انگیز : شگفت انگیز
اعدام کردن : سر به نیست کردن
اعراب (عرب ها) : تازیان
اعزام : گسیل، فرستادن، روانه کردن
اعلام کردن : آگاه کردن
اعلان : آگهی
اعیاد : جشن ها
اغتشاش : آشفتگی
اغلب : بیشتر
افتتاح : گشایش
افتخار : سربلندی
افتضاح : رسوایی
افراد : کسان
افرادیکه : کسانیکه
افراط : زیاده روی
افسوس : دریغا
افقی : ستانی
اقامت : ماندن
اقبال : بخت
اقتباس از … : برگرفته از …
اقدام نمودن : دست زدن
اقصی نقاط جهان : سرتاسر جهان
اقصی نقاط دنیا : سرتاسر جهان
اقصی نقاط کشور : سرتاسر کشور
اقلام : نمونه ها
اقلیت : کمتری
الان : اکنون
البسه : پوشاک
الحاق : پیوست
الی یا لغایت : تا
اما : ولی
امام : پیشوا
امام جماعت : پیشنماز
امام جماعت : پیشنماز
امتحان : آزمون
امتحان کردن : آزمودن – آزمایش کردن
امتداد : راستا
امتناع : خودداری – پرهیز
امتناع کردن : خودداری کردن
امثال : همانند
امداد : یاری رسانی
امدادگر : یاری رسان
امر : فرمایش
امرار معاش : گذران زندگی
امرتان چیست؟ : فرمایشتان چیست؟
امریه : فرمان نامه
امکان پذیر : شدنی
انبیاء : پیامبران-پیغمبران
انتخاب : گزینش
انتخابات : گزیدمان
انتصاب : گماشتن-گمایش
انتظار : چشمداشت
انتظار داشتن : چشم داشتن
انتظار می رود : پیش بینی می شود
انتقاد کردن : خرده گیری – خرده گرفتن
انتقام : تلافی – کینخواهی
انجماد : یخ زدن
انحاء : روش ها
انحراف : لغزش
انحرافات : کژی ها
انزوا : گوشه گیری
انسجام : هماهنگی
انشاء الله : به امید خدا
انصراف دادن : کناره گیری کرد
انعطاف : نرمش
انعقاد خون : لختگی خون
انعکاس : بازتاب
انفجار : پکیدن – پکش
انفرادی : تنهایی
انفصال : جدایی
انهار : رودها
انهدام : نابودی
انواع : گونه ها
اهالی بوشهر : مردمان بوشهر
اهتمام : کوشش
اهدا کردن : پیشکش کردن
اواسط : میانه ها
اوباش : ناکس
اول : نخست
اولا : نخست
اولاد : فرزندان
اولویت : نخستینگی
اولین : نخستین
اکاذیب : دروغ ها
اکتفاء : بسنده
اکتفاء کردن : بسنده کردن
اکثر قریب اتفاق : بیشتر
اکثرا : بیشتر
اکثریت : بیشتری
ایاب و ذهاب : رفت و آمد
ایالت : استان – فرمانروایی
ایام : روزها
ایجاد اشتغال : کارآفرینی
ایجاد : برپایی
ایجاد شده : برپاشده
ایجاد کردن : پدید آوردن
ایده آل : آرمانی
ایده آلیست (فرانسوی) : آرمان گرا
ایده آلیسم : آرمان گرایی
ایرانی الاصل : ایرانی تبار
ایرانیت : ایرانی گری
ایمان : باور – باورداشت
به جای ایمیل بگو رایانامه
این طور : اینگونه
ایندکس : نمایه
آباژور : پرتوافکن، نورتاب
به جای آثار بگو نشانه ها
آخر الامر : سرانجام
آخر : پایان، فرجام، بفرجام
آخرت : رستاخیز
آخرین : واپسین
آرشیو : بایگانی
آزمایشات : آزمایش ها
آس : تکخال
آسانسور : بالابر
آل بویه : خاندان بویه
آلت قتاله : کشت افزار
آن را باطل کردم : آن را تباه کردم
آنطور : آنگونه
آنوقت : آنگاه
با اصل و نسب : با ریشه
با تشکر : با سپاس
با تقوی : پرهیزگار
با تمام : با همه
با عقاید مختلف : با باورهای گوناگون
با قابلیت : با توانایی
با لیاقتی : شایستگی
باجناق : همریش
بارز : آشکار – پدیدار
باطل : نادرست – تباه
باطنی : درونی
باعث : مایه
باعث عبرت دیگران : مایه پند دیگران
باقیمانده : مانده
بالاجبار : به ناچار
بالاخره : سرانجام
بالاخص : به ویژه
بالعکس : وارون
بالقوه : نهفته – خفته
بالکن : ایوان
باکره (بانوان) : دوشیزه
بحبحه : هنگامه
بحث و تبادل نظر : گفتمان
بحر خزر : دریای مازندران
بحران : چالش
بخیل : چشم تنگ
بد جنس : بد نهاد
بدعت : نوآوری
بدن : تن
بدو : آغاز
بدون شک : بی گمان
بدون فوت وقت : بی درنگ
بدیل : همتا
بدین طریق : بدین روش
بذر پاشیدن : تخم پاشیدن
بذله گو : شوخ
بر اساس : بر پایه
بر عهده : بر دوش
بر مبنای : بر پایه
براق : درخشان
برای مثال : برای نمونه
برخی مواقع : گاهی
برعکس : وارونه
برقرار : پایدار – استوار – برپا
برودت : سرما
برودتی : سرمایشی
برکه : آبگیر
بزاق : آب دهن
بسط دادن : باز کردن : اندکی سخن را باز کنید
بسط : گسترش
بسمه تعالی : به نام خدا
بسهولت : به آسانی
بشارت دادن : مژده دادن
بشاش : خندان
بشر : آدمی
بصیرت : بینش
بعد : پس
بعدها : در آینده
بعضا : گاهی
بعضی اوقات : هر از چند گاهی
بعضی : برخی
بعضی مواقع : گاهی
بعضی وقتها : گاهی
بعید : دور
بلاتکلیف : بی برنامه
بلاتکلیفی : بی برنامگی
بلاغت : شیوایی
بلافاصله : بی درنگ
بنیان : بنیاد
بنیانگذار : بنیادگذار
به اتفاق : همراه
به احتمال زیاد : به گمان بسیار
به این ترتیب : بدین سان
به تدریج : کم کم
به تفصیل : به گستردگی
به حق : به سزا
به خصوص : به ویژه
به زعم : به باور
به سرعت : با شتاب
به طور قطع : بی گمان
به ظن من : به گمان من
به عبارتی : به گفته ای
به علاوه : افزون بر آن
به غیر از اینکه : جدا از اینکه
به قول : به گفته
به لحاظ : از دید
به مثابه : به مانند
به منظور : برای
به موازات : همراستا
به نحو : به گونه
به نحوی : به گونه ای
به هر حال : به هر روی
به هر صورت : به هر روی
به همین خاطر : از این رو
به همین دلیل : از این روی
به هیچ عنوان : به هیچ روی
به واقع : به راستی
به وجود آوردن : پدید آوردن
به وجود آورنده : پدیدآورنده
به وسیله : بدست
به وضوح : به روشنی
به وفور : فراوان
به وقوع پیوست : رخ داد
به کرات : بارها
بهت : گیجی
بوران : برفباد
بولتن : گزارشنامه
بوکس : مشتزنی
بکر : دست نخورده
بی احتیاط : بی پروا
بی احساس : سنگدل
بی اصل : بی ریشه
بی اصل و نسب : بی ریشه
بی اعتبار : بی ارزش
بی اعتقاد : ناباور
بی اعتقادی : ناباوری
بی اعتنا : رویگردان
بی اعتنایی : رویگردانی
بی انتها : بی پایان
بی انضباطی : نا به سامانی
بی بدیل : بی همتا
بی بضاعت : تهیدست
بی تامل : بی درنگ
بی تدبیر : نابخرد
بی تدبیری : نابخردی
بی ترتیب : درهم
بی تردید : بی گمان
بی تردید : بی گمان
بی توجه : بی پروا
بی جرات : بزدل
بی جواب : بی پاسخ
بی حد و حصر : بی اندازه
بی حساب : بیشمار
بی حواس : پریشان
بی حوصلگی : بی تابی
بی حوصله : بی تاب
بی خبر : سرزده – ناآگاه
بی خبر : ناآگاه
بی خبری : ناآگاهی
بی رحم : سنگدل
بی رقیب : بی مانند
بی روح : بی جان
بی سلیقگی : بدپسندی
بی سلیقه : بدپسند
بی شباهت : ناهمانند
بی شعور : نادان
بی شک : بی گمان
بی صبر : ناشکیبا
بی صبری : ناشکیبایی
بی عدالتی : بی دادگری
بی فایده : بیهوده
بی قرار : بی تاب
بی قراری : بی تابی
بی لیاقتی : ناشایستگی
بی نظمی : نا به سامانی
بی نظیر : بی همتا – بی مانند
بی کفایتی : ناشایستگی
بیان کردن : بازگو کردن
بیش از حد : بیش از اندازه
بیعانه : پیش پرداخت
بین المللی : جهانی – فرامرزی
بین النهرین : میانرودان
بین : میان
بینهایت : بیکران
بیوگرافی : زندگینامه – سرگذشت
پاراگراف (لاتین) : بند
پارتیشن : دیوارک
پارکینگ : خودروگاه
پاساژ (فرانسوی) : تیمچه
پاسپورت : گذرنامه
پانسمان : زخمبندی
پاورقی : زیرنویس
پر تعداد : پرشمار
پرتحمل : پرتاب
پرتعداد : پرشمار
پرثمر : پربار
پرنس : شاهزاده
پرنسس : شاهدخت
پروژکتور : نورافکن
پروسه : فرآیند
به جای پست الکترونیک بگو رایانامه
پستچی : نامه رسان
پلیس : شهربانی
پمپ : مکنده
پیش شرط : پیش نیاز
تا به حال : تاکنون
تا حالا : تاکنون
تا حدودی : تا اندازه ای
تا حدی : تا اندازه ای
تابعیت ایران : شهروندی ایران
تاثرآور : دلخراش
تاثیر : کارایی
تاثیر گذار : کارساز
تاجر : بازرگان
تاخیر : دیرکرد
تارک دنیا : جهانرها
تاسف بار : اندوه بار
تاسف : افسوس
تاسیس : راه اندازی
تاسیس کردن : پایه گزاری کردن
تالم : اندوه
تامل : درنگ
تاکید : پافشاری
تاکید کرد : پافشاری کرد
تألیف شده : نوشته شده
تبادل نظر : گفتگو – گفتمان
تبحر : چیرگی
تبریزی الاصل : تبریزی تبار
تبریک : شادباش- شاباش
تبسم : لبخند
تبعات : پیامدها
تبعه ایران : شهروند ایران
تبعیت : پیروی
تبعیت کردن : پیروی کردن
تجار : بازرگانان
تجارت : بازرگانی
تجاری : بازرگانی
تجانس : همگنی
تجاوز : دست درازی
تجدید نظر : بازنگری
تجربه کردن : آزمودن
تجزیه طلب : جدایی خواه
تجزیه و تحلیل : موشکافی
تجمع : گردهمایی
تجمع کنندگان : گردآمدگان
تجهیزات : ساز و برگ
تحت اللفظی : واژه به واژه
تحت فشار : زیر فشار
تحت لوای : زیر درفش
تحتانی : زیرین
تحرک : جنبش
تحریک کننده : برانگیزاننده
تحسین برانگیز : آفرین انگیز
تحصن : بست
تحصن کردن : بست نشستن
تحصنگاه : بستگاه
تحقیر : خوارداشت
تحقیق : پژوهش
تحقیقاتی : پژوهشی
تحمل : بردباری
تحمل نمی کند : برنمی تابد
تحمل کرد : تاب آورد
تحول : دگرگونی
تحولات : دگرگونی ها
تخریب : ویرانی
تخصص داشتن : سررشته داشتن – کاردان بودن
تخطی : لغزش
تخلیه : تهی سازی
تخمین : برآورد
تخیل : پنداشت – پندار
تداوم : ادامه
تدبیر : راهکار
تدریجا : کم کم
تدوین : گردآوری
تذکر : یادآوری – گوشزد
تراس : ایوان
ترافیک : شدامد
تربیت : پرورش
تربیت کردن : پرورش دادن
ترجمه : برگردان
تردد : آمدوشد
تردید : دودلی – گمان
ترشح : تراوش
ترغیب کند : وا دارد
ترقی : پیشرفت
ترمینال : پایانه
ترویج : گسترش
تسامح : رواداری
تساوی : برابری
تسبیح : دستگرد
تست : آزمایش
تسطیح : هموارسازی
تسلسل : زنجیرواری
تسلط : چیرگی
تسلیحاتی : جنگ افزاری
تسکین : آرامش
تشریح : کالبدشناسی
تشریفات : آیین ها
تشویق : دلگرمی
تشکر : سپاسگزاری
تصادف : برخورد
تصادم : برخورد
تصحیح کردن : درست کردن
تصدیق (رانندگی) : گواهینامه (رانندگی)
تصفیه : پالایش
تصور : انگاشت – انگار
تصور کردن : گمان کردن – پنداشتن
تضاهرات : راهپیمایی
تظاهر : خودنمایی
تعادل : ترازمندی
تعجب : شگفتی
تعجب آور : شگفتی آور
تعجیل : شتاب کردن
تعداد : شمار
تعداد محدودی : شمار اندکی
تعدادی : شماری – چندی
تعرض : درازدستی
تعقیب : پیگیری – دنبال
تعلق خاطر : وابستگی
تعلیم : آموزش
تعهدنامه : پیمان نامه
تعویض : جایگزینی -جا: ی
تغییر کرد : دگرگون شد
تغییرات : دگرگونی ها
تفتیش : بازجویی
تفحص : پیکاوی
تفحص : پیکاوی
تفرجگاه : گردشگاه
تفریق : کاهش
تفنگچی : تفنگدار
تفویض : سپردن
تفکیک : جداسازی
تقاضا : درخواست
تقاطع : برشگاه
تقبل کردن : پذیرا شدن
تقدم : پیشینگی
تقدیر یا قسمت : سرنوشت
تقدیم کردن : پیش کش کردن
تقرب : نزدیکی
تقریبا 50 عدد : � نزدیک 50 تا – کم و بیش 50 تا
تقریبا : کم وبیش-نزدیک به
تقسیم : بخش
تقلب : دغلی
تقلید : دنباله روی
تقلیل : کاهش
تقلیل دادن : کاستن
تقوی : پرهیزگاری – پرهیز
تقویم : سالنامه
تلف کردن : هدر دادن
تلفیقی : آمیزه ای
تلویحا : سربسته
تمام امور : همه کارها
تمام شده : پایان یافته
تمامی : همگی
تمامی : همگی
تمامیت ارضی : یکپارچگی کشوری
تمایل : گرایش
تمایلات : گرایش ها
تمثال : پیکر – تندیس
تمدن : شهریگری
تمرد : سرکشی
تمساح : سوسمار
تملق : چاپلوسی
تمنا : خواهش
تمنا می کنم : خواهش می کنم
تمول : توانگری
تنفر : کینه
تهدید : ترسانیدن
تهمت : انگ
تواتر : بسامد
تواتر : بسامد
تواضع : فروتنی
توالت : دستشویی – آبخانه – دست به آب
توأم : همراه
توبیخ : نکوهش – سرزنش
توجه : پروا
توحید : یکتاپرستی
توریست : گردشگر
توریسم : گردشگری
توزیع : پخش
توسط : بدست
توسعه : گسترش
توصیه : پیشنهاد – رهنمود
توضیح المسائل : روشنگرنامه
توضیح : روشنگری
توطئه : نیرنگ
توقع : چشمداشت
توقیف : بازداشت
توقیف : بازداشت
تولد : زایش
تولید : فرآوری
تونل : دالان – دالانه
توکل به خدا : به امید خدا
تکذیب کردن : دروغ شمردن
تکریم : بزرگداشت
تکنیک (اروپایی) : شگرد
ثالثا : سوم
ثانیا : دوم
ثبت نام : نام نویسی
ثبت نام کردم : نام نویسی کردم
ثروت : دارایی
ثقیل : سنگین
ثلاثه : سه گانه
جاده مواصلاتی : راه دسترسی
جاذبه : کشش
جاعل : برساز
جاعلین : برسازها
جالب : نغز – دلنشین – دلچسب
جالب توجه : نگریستنی
جامع : فراگیر
جانبی : پهلویی
جاهل : نادان
جایزه : پاداش
جبار : ستمکار – ستمگر
جثه : تنه
جدار : پوسته
جدال : کشمکش
جدیدا : به تازگی
جدیدالانتشار : تازه چاپ
جدیدالتاسیس : نوساز-تازه ساز
جدیدترین : تازه ترین
جذاب : گیرا
جذابیت : گیرایی – گیرایش
جذب دانشجو : پذیرش دانشجو
جراید : روزنامه ها
جرأت : یارا
جرثقیل : گرانکش
جرح : زخم
جرم : بزه
جریمه : تاوان
جزء به جزء : مو به مو
جزایی : کیفری
جزیره : آبخوست (abxast)
جزیی از آن : پاره ای از آن
جسد : پیکر
جسور : بی باک – دلیر
جعل : برساخت
جعلی : برساخته – ساختگی
جعلی : دروغین
جغرافیا : گیتاشناسی
جلاد : دژخیم
جلال و جبروت : فر و شکوه
جلسات : نشست ها
جلسه : نشست
جلسه کارمندان : نشست کارمندان
جلوس کردن : نشستن
جمع آوری : گردآوری
جمعاً : رویهمرفته
جمعه : آدینه
جمعی : گروهی
جنس : کالا
جنوب : نیمروز
جهل : نادانی
جهنم : دوزخ
جواب : پاسخ
جوا: : پاسخگو
جوار : همسایگی
جواز : پروانه
جک (در خودرو) : خرک
چارت : نمودار
چرا زحمت کشیدید؟ : چرا رنجه فرمودید؟
چراغ قوه : چراغ دستی
چطور : چگونه
چه طوری؟ : چگونه؟
حائز : دارای
حادثه : پیشامد
حاذق : زبردست
حاصل از : برآمده از
حاضر : آماده
حال که : اکنون که : حالا : اکنون
حامله : آبستن – باردار
حامی : پشتیبان
حامیان : پیروان
حاوی : در بر گیرنده
حبس : زندان
حتماً : بی گمان : حد : مرز – کران
حداقل : کمینه – دست کم
حداکثر : بیشینه
حدس : گمان
حدس می زنم : گمان می کنم
حدود : نزدیک
حدی ندارد از … : مرزی ندارد از …
حرارت : گرما
حرارتی : گرمایشی
حراست : نگهبانی
حرام : ناروا
حرف «سین» : بندواژه «سین»
حرف (الفبا) : بندواژه
حرف بی ربط : سخن نادرست
حرف زدن : سخن گفتن
حرفه ای : چیره دست
حرفه : پیشه
حرم سرا : پرده سرا
حرکت : جنبش
حرکت کن : بجنب
حریف : هم آورد
حزن انگیز : اندوهبار
حزن : اندوه
حساب شده : سنجیده
حسابگر : دوراندیش
حساس : دلنازک
حسب الامر : به دستور
حسنه : نیک – نیکو
حسود : چشم تنگ
حصار : دیوار – بارو
حفاظت : نگهداری
حفره : سوراخ
حفظ کردن (نوشته) : از بر کردن
حق التحقیق : پژوهانه
حق التدریس : آموزانه
حق الزحمه : دستمزد
حق السکوت : خموشانه
حقارت : خواری
حقوق بگیر : مزدبگیر
حقوق(پول دریافتی) : دستمزد – کارانه
حقیر : کوچک
حقیر شد : کوچک شد
حقیقت : راستی – درستی
حلق : گلو
حلقوم : خرخره – خشک نای
حلقوی : گرد
حماسی : پهلوانی
حماقت : سبک مغزی
حمال : باربر- بارکش
حمام : گرمابه
حمایت : پشتیبانی
حمل و نقل : ترابری
حمله : تاختن – تازش
حنجره : خشکنای
حوالی : گرداگرد-نزدیکیها
حوزه : دامنه – پهنه – گستره
حوزه خلیج فارس : گرداگرد خلیج فارس
حول و حوش : دور و بر
حکایت : سرگذشت یا داستان
حکم : دستور
حکمیت : داوری
حیات : زندگی
حیثیت : آبرو
حیرت انگیز : شگفت انگیز
حیرت آور : شگفت انگیز
حیرت زده : شگفت زده
حیطه : گستره
حیف که : افسوس که
حیله گر : فریبکار
حیله، مکر : نیرنگ – شیله (شیله پیله)
حیوان : جانور – جاندار
خاتمه، انتها یا منتهی : پایان – ته
خادم : پیشکار
خارج از کشور : بیرون از کشور
خارج : بیرون
خارجی : بیگانه
خارق العاده : شگفت انگیز
خازن : انباره
خاص : ویژه
خاص : ویژه
خاصیت : ویژگی
خاطر نشان : یادآوری
خاطرخواه : دلباخته
خاطره : یادبود
خالص : ناب-سره( sare )
خالصانه : بی آلایش
خالق : آفریننده
خانم : بانو
خباثت : پلیدی – ناپاکی
خبر : تازه
خبرنگار : گزارشگر
خبره : کارشناس
خبیث : پلید – ناپاک
خجالت آور : شرم آور
خجالت : شرمساری
خجالت می کشم : شرم دارم
خجول : شرمسار
خدا رحمتش کند : خدا بیامرزدش
خداحافظ : خدانگهدار یا بدرود
خدای واحد : خدای یکتا
خدشه : خراش
خراب : ویران
خرابه : ویرانه
خرابی : ویرانی
خراج : باژ (همان باج است)
خرج : هزینه
خروج : برونرفت
خزانه : گنجینه
خسارت : زیان
خسوف : ماه گرفتگی
خسیس : کنس ( kenes)
خصوصا : به ویژه
خصوصیت : ویژگی
خصومت : دشمنی
خضوع : فروتنی – افتادگی
خط آهن : راه آهن
خط مشی : راه و روش
خطاط : خوشنویس
خطاطی : خوشنویسی
خطی : دست نویس
خطیب : سخنران
خلاص : رها
خلاصه : چکیده
خلاصی : رهایی
خلافکار : تبهکار
خلف وعده : پیمان شکنی
خلقت : آفرینش
خلقت : آفرینش
خلوص : نابی – سرگی
خلیج : کنداب
خلیج فارس : کنداب پارس (Kand AB)
خلیفه : جانشین
خمس : پنج یک
خنجر : دشنه
خواص : ویژگان
خودرو کروکی : خودرو روباز
خودمختار : خودگردان
خوشحال : دلشاد
خوف برداشتن : ترسیدن
خوف : ترس
خوفناک : ترسناک
خیاط : جامه دوز
خیال : گمان
خیال کردم : گمان کردم-پنداشتم
خیرمقدم : خوش آمد
دائرة المعارف : دانشنامه
دائم الخمر : میخواره
دائم : همیشه – همش
دائمی : همیشگی
داخل : تو یا درون
داخل کشور : درون کشور
داخلی : درونی
دب اصغر : خرس کوچک
دب اکبر : خرس بزرگ
در ارتباط با : درباره
در اسرع وقت : هرچه زودتر
در انظار عمومی : پیش دیده همگان
در این ارتباط : در این باره
در این خصوص : در این باره
در این مورد : در این راستا – در این باره
در آخر : در پایان
در باب : درباره
در حال توسعه : رو به پیشرفت
در حال حاضر : هم اکنون
در حال رشد : رو به پیشرفت
در حقیقت : به راستی
در خصوص : درباره
در رابطه با : درباره
در رأس : در بالای
در صورتی که : چنانچه
در ضمن : همچنین – وانگهی
در عوض : در برابر
در عین حال : در همان سان
در غیر اینصورت : وگرنه
در قدیم : پیشتر ها
در مجموع : رویهمرفته
در محذور : در تنگنا
در مقابل : در برابر
در نتیجه : برآیند اینکه
در نظر گرفتن : به دیده داشتن
در نهایت : در پایان
در هر حال : به هر روی
در واقع : به راستی
در کل : رویهمرفته
درس اول : آموزه نخست
درس : آموزه
درمورد : درباره
درک کردن : پی بردن
دست آخر : در پایان
دستجرد : دستگرد
دسته جمعی : گروهی
دستور جلسه : دستور نشست
دستور قتل : دستور کشتن
دستورالعمل : دستورکار
دعا : نیایش
دعا می کنم : نیایش می کنم
دعوت کردن : فراخواندن
دعوتنامه : فراخوانه
دعوی کرد : کتک کاری کرد
دفاع : پدافند
دفتر خاطرات : دفتر یادبود
دفن کردن : خاکسپاری
دقیق : ریزبین
دلایل : انگیزه ها
دلیل : انگیزه
دموکراتیک : مردسالارانه
دموکراسی (اروپایی) : مردمسالاری
دموکراسی : مردمسالاری
دمکرات : مردمسالار
دنیا : گیتی – جهان
دور باطل : دور تباه
دکوراسیون منزل : خانه آرایی
دیاگرام : نمودار
دیه : خونبها
دیکتاتور : خودکامه
ذاتی : خدادادی
ذخیره : اندوخته
ذره : خرده
ذلت : خواری
ذکر کردن : یادکردن
ذکور : مردها
ذیل : زیر – پایین
رئوس مطالب : سرنوشتار ها
رئیس خانواده : سرپرست خانواده
رئیس یا مسئول : سرپرست
راجع به : درباره
راحت : آسان
رادیوتراپی : پرتودرمانی
راس ساعت : سر ساعت
راسخ : استوار
راضی : خوشنود
راندمان : بهره وری
راه حل : راهکار
راوی : گوینده
ردیف : رده
رزق : روزی
رسم الخط یا font (انگلیسی) : دبیره
رسوب : ته نشست – ته نشین – لای
رسوخ کردن : رخنه کردن
رسول : فرستاده
رشد کردن : بالیدن
رضایت : خوشنودی
رضایت : خوشنودی
رطوبت : نم
رطوبت دارد : نم دارد
رعب : ترس
رعب و وحشت : ترس و هراس
رعد : آذرخش
رعد و برق : آذرخش
رعشه : لرزه
رعیت : دهوند
رفاقت : دوستی
رفراندم : همه پرسی
رفقا : دوستان
رفیق : دوست
رفیقان : دوستان
رقابت : چشم وهمچشمی
رقص : پایکوبی
روایت : داستان – گفتار
روز بخیر : روزخوش
روز تولد : زادروز
رویت : دیدن – دید
زاهد : پارسا
زاویه : گوشه
زاید الوصف : چشمگیر
زباله : آشغال
زبان خارجی : زبان بیگانه
زبان محاوره ایی : زبان گفتاری
زحمت : دردسر
زراعت یا زارع : کشاورزی یا کشاورز
زلزله : زمین لرزه
زنجان : زنگان
زوال : فروپاشی
زوج : جفت
زکات : هشت یک
زکام : سرماخوردگی
زیاد : بسیار
سئوال : پرسش
سئوال کردن : پرسیدن
سابق : پیشین
سابقاً : پیشترها
سابقه : پیشینه
ساحت : پیشگاه
ساحل : کناره یا کنار
ساده لوح : ساده نگر – ساده اندیش
سارق : دزد
ساقط : سرنگون
سال جاری : امسال
سالاد : سبزیانه
سالم : تندرست
سایت اینترنتی : تارنما
سایر : دیگر
سایرین : دیگران
سبزیجات : سبزی ها
سبقت : پیشی
سبوعانه : ددمنشانه
سجاده : جانماز
سخیف : سبک
سد امیرکبیر : بند امیرکبیر
سر ( ser) : راز
سرحدات : مرزها
سرقت : دزدی
سریع السیر : تندرو – تیزرو
سریع : تند
سریعتر : تندتر
سعادت : بهروزی – خوشبختی
سعی : کوشش
سفاک : خونریز
سقوط : سرنگونی
سلاح : جنگ افزار
سلاطین : پادشاهان
سلام : درود
سلام : نیک روز(در دوره ساسانی بیشتر به کار می رفته است)
سلامت باشید : پاینده باشید
سلامت باشید : زنده باشید
سلسله اشکانی : دودمان اشکانی
سلسله : زنجیره – دودمان – رشته
سلسله جبال : رشته کوه ها
سلطان : پادشاه
سلطه : چیرگی
سم : زهر
سمبل : نماد
سمبلیک : نمادین
سمعی بصری : دیداری شنیداری
سمی : زهری – زهرآگین
سمینار : هم اندیشی
سند : دستک
سنه : سال
سه ضربدر چهار : سه در چهار
سهل الوصول : آسان یاب
سهل : آسان
سهم : بهره
سهوا ً : ندانسته
سهولت : آسانی
سوء رفتار : بدرفتاری
سوء شهرت : بدنامی
سوء ظن : بدگمانی
سوئیت : سراچه
سوابق : پیشینه
سواحل دریای خزر : کناره های دریای مازندران
سوبسید : یارانه
سوق الجیشی : راهبردی
سیاح : گردشگر
سیاسیون : سیاستمداران
سیرجان : سیرگان
به جای سی دی بگو لوح فشرده
سیفون : آبشویه
شاعر : سراینــــده یا چامه سرا(غزلگو)
شامل : دربرگیرنده
شانس : بخت
شاهد : گواه
شایان ذکر است : گفتنی است
شب بخیر : شب خوش
شباهت : همانندی – همانندگی
شبیه : مانند – همانند
شجاع : دلیر – شیردل
شجاعت : دلیری
شجره نامه : تبارنامه
شخصیت : منش
شدیدا : به سختی – سخت
شرارت : پلیدکاری – پلیدی
شربت : دوشاب
شرح وقایع : رویدادنامه – رویدادنگاری
شرفیاب شدن : باریافتن
شروع : آغاز
شروع کردن : آغازکردن
شریان : سرخرگ
شط العرب : اروندرود
شطرنج : چترنگ
شعائر مذهبی : آیین های دینی
شعبده بازی : چشم بندی
شعر : سروده یا چامه(غزل)
شعله : اخگر
شعور : خرد
شغل : کار – پیشه
شفا : درمان – بهبود
شق القمر : ماه شکافی
شمسی : خورشیدی
شهادت : گواهی
شهادت داد که … : گواهی داد که …
شهادت طلبانه : جانبازانه – جانسپارانه
شوق : شور
شوکت : شکوه
شکایت : گلایه
شکرگذاری : سپاسگذاری
شیطان : اهریمن
شیمی : کیمیا
شیمیایی : کیمیایی
شیوع : گسترش
صاحب نظر :
صاحبنظر : کاردان – کارشناس
صادق : راستگو
صاعقه : آذرخش
صاف : هموار
صاف و هموار : هموار
صالح : درستکار
صبح : بامداد
صبحانه : ناشتایی
صبور : بردبار – شکیبا
صبور : شکیبا
صحبت : گفتگو
صحرا : بیابان-دشت و دمن
صحیح : درست
صداقت : راستی-راستگویی
صدف : گوشماهی
صدمه : آسیب
صدمه دیده : آسیب دیده
صراحت : روشنی
صرفنظر کردن : چشم پوشی کردن
صریح : روشن
صعب العلاج : بی درمان – سخت درمان
صعودی : افزاینده
صف : رسته
صفویه : صفویان
صلاحدید : روادید
صلاحیت : شایستگی
صلح : سازش – آشتی
صلوات : درود فرستادن
صلوة : نماز
صمیمی : خودمانی
صورت : چهره
صیاد : شکارچی یا ماهیگیر
ضایع شده : از میان رفته
ضایعات : پسمان ها
ضخیم : کلفت – ستبر
ضد و نقیض : ناسازگار
ضدعفونی کردن : گندزدایی
ضرب المثل : زبانزد
ضرب و شتم : لت و کوب
ضربان : تپش
ضرر : زیان
ضرورت : بایستگی
ضروری : بایسته
ضعف : سستی – ناتوانی
ضعیف : ناتوان – لاغر
به جای ضمانت بگو تاوان داری
ضمن آنکه : افزون بر آنکه
ضمن تایید : افزون بر درست شمردن
ضمیمه : پیوست
ضیافت : بزم
طاقت : توان – تاب – نا
طالع : بخت
طایفه : ویس – تیره
طباخ خانه : آشپزخانه
طباخی : آشپزی – (کله پزی)
طبخ : پختن
طبق : بر پایه
طبقه بندی : دسته بندی
طبیب : پزشک
طبیعت انسان : سرشت آدمی
طراز : تراز(همانند ترازو)
طرد شده : رانده شده
طرز : شیوه
طرز تفکر : بینش
طرفدار : پیرو
طرفداران : پیروان
طرفین : هر دو سو
طریقه : شیوه
طعم : مزه
طفل – اطفال : کودک – کودکان
طلا : زر
طلافروش : زرگر
طلایی : زرین
طلوع آفتاب : برآمدن آفتاب
طمأنینه : آرامش
طناب : ریسمان
طهران : تهران
طوس : توس (نام شهر)
طول : درازا
طول تاریخ : درازای تاریخ
طویل : دراز
طی کردن : پیمودن
طیور : پرندگان
ظالم : ستمگر – بیدادگر
ظالمانه : ستمگرانه
ظاهر : نما
ظاهر شدن : پدیدار شدن
ظاهراً : آنسان که پیداست
ظرفیت : گنجایش
ظلم : ستم – بیداد
ظلمات : تاریکی
ظن : گمان
ظهر : نیمروز
ظهور : پیدایش
عابر بانک : خودپرداز
عابر : رهگذر
عاجز : درمانده
عادت : خو
عادت کردم : خو گرفتم
عادت کردن : خو گرفتن
عادل : دادگستر – دادگر
عادلانه : دادگرانه
عار داشتن : ننگ داشتن
عازم : رهسپار – راهی
عازم شدن : روانه شدن – رهسپارشدن
عاقبت : سرانجام
عاقبت به خیر : نیک فرجام
به جای عاقبت اندیش بگو دور اندیش، فرجامجوی
عاقل : خردمند
عالم : جهان یا دانشمند ( alem)
عالمگیر : جهانگیر
عالی رتبه : والا جایگاه
عالیجناب : بزرگوار – والاگهر
عامیانه : تودگانه
عبا : بالاپوش
عبادت : پرستش
عبارتند از : بر این پایه اند
عبرت : پند
عبور و مرور : آمد و شد
عبور کردن : گذشتن
عبوس : ترشرو
عجب : شگفت
عجز : درماندگی
عجله : شتاب
عجله کن : شتاب کن
عجولانه : شتابزده
عجیب : شگفت
عدد : شماره
عدل : داد
عدم موفقیت : ناکامی
عده ای : شماری
عدیده : پرشمار
عذر می خواهم : پوزش می خواهم یا ببخشید
عذرخواهی : پوزش
عرصه : پهنه
عرض اندام : جلوه نمایی
عرض : پهنا
عرض حال : دادخواست
عرضه و تقاضا : داد و خواست
عریض : پهن
عزا : سوگ
عزاداری : سوگواری
عزل : برکناری
عصاره : افشره( afshore)
عصبانی : خشمگین
عصبانی شدن : برآشفتن
عصبانیت : خشم
عصر باستان : دوره باستان
عصر : ایوار – پسین (امروزه ساکنان استان کرمان، فارس و یزد اینگونه می گویند)
عصر فن آوری : زمانه فن آوری
عصیان : سرکشی
عطف : بازگشت
عظیم الجثه : کلان پیکر
عظیم : سترگ
عفو : بخشش
عقاب : شهباز
عقاید : باورها
عقب ماندگی : واپس ماندگی
عقب مانده : واپس مانده
عقب نشینی : واپس نشینی
به جای عقرب بگو کَژدُم (Kazh Dom)
عقربه : شاهنگ
عقل : خرد
عقلانیت : خردمندی
عقیده : باور
علائم : نشانه ها
علائم راهنمایی و رانندگی : نشانه های راهنمایی و رانندگی
علاج : درمان – چاره
علاقه : دلبستگی
علاقه دارم : دلبستگی دارم
علاقه مند : دوستدار
علامت : نشانه
علاوه بر این : افزون بر این
علم بدیع : دانش نوآوری
علم : دانش
علنی شد : آشکار شد
علی الخصوص : به ویژه
علی ای حال : به هر روی
علیرغم : با اینکه
علیه او شورید : بر او شورید
عمامه : دستار
عمداً : دانسته
عمده : بزرگ
عمر : زندگی
عمران : آبادانی
عمق : گودی – ژرفا
عمل : کنش
عمله : کارگر
عمودی : ستونی
عمومی : همگانی
عمیق : گود
به جای عنکبوت بگو تننده
عنوان : سرنویس
عهد : پیمان
عهدنامه : پیمان نامه
عواقب : پیامدها
عوام فریب : مردم فریب
عوام فریبانه : مردم فریبانه
عوامفریبانه : مردم فریبانه
عودت دادن : پس دادن
عودت دادن : پس فرستادن
عوض کردن : جابجاکردن
عکس العمل : واکنش
عیال : همسر
عیان : آشکار-هویدا
عیب : بدی
عید : جشن
عید نوروز : جشن نوروز
عیش و نوش : خوشگذرانی
غارت : تاراج
غافل از آنکه : ناآگاه از آنکه
غالب مردم : بیشتر مردم
غالبا : بیشتر
غذا : خوراک
غریب : ناآشنا
غریبی : ناآشنایی
غسل : شست و شو
غصه : غم – اندوه
غلات : جو و گندم
غلام : برده
غلبه کردن : چیره شدن
غلط : نادرست
غلطیدن : غلتیدن
غلیظ : چگال
غیر قابل اجرا : انجام ناپذیر
غیر قابل ارجاع : برگشت ناپذیر
غیر قابل انعطاف : نرمش ناپذیر
غیر قابل باور : باورنکردنی
غیر قابل بخشش : نابخشودنی
غیر قابل بیان : ناگفتنی
غیر قابل تحمل : برنتافتنی
غیر قابل درک : درنیافتنی
غیر قابل دسترس : دست نیافتنی
غیر قابل عفو : نابخشودنی
غیر قابل فهم : درنیافتنی
غیر قابل قسمت : بخش ناپذیر
غیر قابل مقایسه : سنجش ناپذیر
غیر قابل کنترل : مهار گسیخته
غیرمرفه : بینوا
غیرممکن : نشدنی-ناشدنی
فائق آمدن : پیروز شدن
فاتح : پیروزمند
فاحشه : روسپی
فارسی : پارسی
فارغ البال : آسوده دل
فارغ التحصیل : دانش آموخته
فاسد : تباه
فاصله گرفتن : دور شدن
فامیلی : خانوادگی
فانی : زودگذر
فاکتور خرید : برگ خرید
فاکس : دورنگار
فایده : سود – هوده
فتح یا ظفر : پیروزی
فتنه : آشوب
فحاشی : ناسزاگویی
فحش : ناسزا – دشنام
فرار از : گریز از
فرار : گریز
فرامین : فرمان ها
فرانشیز : خودپرداخت
فرض کرد : پنداشت
فرمول : ساختاره
فرکانس : بسامد
فساد : تباهی
فعال : پرکار
فعال : پرکار – پویا
فعالیت : تکاپو – کار و جنبش
فعل : کارواژه
فعلاً : هم اینک
فعلی : کنونی
فقدان : نبود
فقر : تهیدستی- نداری
فقط : تنها
فقه : دین شناسی
فقیر : تهیدست
فقیه : دین شناس
فلاسک : دمابان
فلذا : بنابراین – پس
فلش : پیکان
فوت شد : درگذشت – مرد
فورا : بی درنگ
فوق العاده : بی اندازه
فوق برنامه : فرابرنامه
فوقانی : بالایی
فکر : اندیشه
به جای فناء بگو نیست شدن، نابود شدن
فی الفور : در دم
فی المثل : برای نمونه
فی الواقع : به راستی
فی نفسه : به خودی خود
فیش : برگه
فیلتر : پالایه
قابل انجام : شدنی
قابل پیش بینی : پیش بینی کردنی
قابل تامل : درنگ کردنی
قابل توجه : چشمگیر
قابل دسترس : دست یافتنی
قابل ذکر است : گفتنی است
قابل شما را ندارد : سزاوارتان نیست
قابل قبول : پذیرفتنی
قابل قسمت : بخش پذیر
قابل مطالعه : خواندنی
قابل مهار : مهارشدنی
قابل کنترل : مهارشدنی
قابله : ماما
قابلیت قسمت : بخش پذیری
قاتل : آدمکش
قاجاریه : قاجاریان – قاجار
قادر : توانا
قاضی : دادرس – داور
قاطر : استر
قافله : کاروان
قبایل : تیره ها
قبر : گور
قبرستان : گورستان
قبض انبار : رسید انبار
قبض : رسید
قبل : پیش
قبلا : پیشتر
قبلی : پیشین
قبول می کنم : می پذیرم
قبیح : زشت
قتل عام : کشتار
قد علم کردن : سربرافراشتن
قدح : سبو
قدرت بالقوه : توان نهفته
قدرت : نیرو – توان
قدرت طلب : جاه پرست – فزون خواه
قدرتمند : نیرومند
قدردانی : سپاسداری
قدم دوم : گام دوم
قدما : پیشینیان
قدمت : دیرینگی
قدمت : دیرینگی
قدیم الایام : پیشترها
قدیمی : کهن – باستانی – کهنه
قدیمی : کهنه
قرار : پیمان
قرار دادن : نهادن
قرار می داد : می نهاد
قرارداد : پیمان نامه
قراردادن یا : گذاشتن
قرض الحسنه : وام بی بهره
قرن : سده
قره قروت (ترکی) : ترف ( Tarf)
قرون : سده ها
قرون وسطایی : میانسده ای
قرون وسطی : سده های میانی
قریب الوقوع : زود هنگام
قریب : نزدیک
قسم : سوگند
قسمت دوم : بخش دوم
قسی القلب : سنگدل
قصد دارند : برآنند
قصر : کاخ
قصه : داستان
قصور : کوتاهی
قصیده : چکامه
قضا و قدر : سرنوشت
قضائیه : دادگستری
قضات : داوران
قضاوت : داوری
قطع درختان : بریدن درختان
قطع کردن : بریدن
قطعا : بی گمان
قطعه : تکه
قفسه : گنجه
قلاع : دژها
قلمرو : گستره
قله : چکاد ( Chekad)
قمر مصنوعی : ماهواره
قنات : کاریز
قناعت کردن : بسنده کردن
قنوات : کاریزها
قهر آمیز : خشونت آمیز
قوای : نیروهای
قوز : گوژ
قوس : کمان
قوم : تیره
قوه : نیرو – توان
قوی : نیرومند
قیافه : چهره
قیام : شورش – خیزش
قیامت : رستاخیز
قیم : سرپرست
قیمت : بها
قیومیت : سرپرستی
گالری (اروپایی) : نگارخانه
گرامر زبان (انگلیسی) : دستور زبان
گریم (اروپایی) : چهره پردازی
گریمور : چهره پرداز
گزارشات : گزارش ها
گمرک : باژگاه
گیشه : باجه
لاابالی : بی بندوبار – بی سروپا
لااقل : دست کم
لاجرم : خواه ناخواه
لازم نیست : نیاز نیست
لایتناهی : بی پایان – بیکران
لایق : شایسته
لایق : شایسته
لاینحل : ناگشودنی
لاینفک : جدانشدنی
لاینقطع : پیوسته- همواره
لباس : پوشاک – جامه
لباس پوشیدن : جامه پوشیدن
لجباز : یکدنده-ستیزه جو
لجبازی : یکدندگی
لحاف : روانداز
لحظه به لحظه : دم به دم
لذیذ : خوشمزه
لطفا : خواهشمندم – خواهشمند است
لعنت : نفرین
لعنت کردن : نفریدن-نفرین کردن
لغت : واژه
لغتنامه : واژه نامه
لفاظی : واژه بازی
لقب : فرنام
لهجه : گویش
لوازم التحریر : نوشت افزار
لوازم : ابزارها
لیاقت : شایستگی
مؤاخذه : بازخواست
مؤلف : نویسنده
ما فوق : فراتر از
ماء شعیر : آبجو
ماحصل : دستاورد
ماخوذه : برگرفته
مادام العمر : همیشگی
مادامی که : تا هنگامی که
ماساژ : مشت و مال
ماضی : گذشته
مالکیت : ازآنش
مامور : کارگزار
مامور پلیس : شهربان
مانع : راهبند
مانع : گیر – راهبند
ماهر : چیره دست
ماهیت کار : سرشت کار
ماوراء الطبیعه : فرا سرشت
ماوراء النهر : فرارود
ماورای : فرای
مایحتاج : نیازها
مایع : آ: ن
مایوس : دلسرد
مباحثه : گفت و شنود
مبارک باد : خجسته باد
مبارک : فرخنده
مبتدی : تازه کار – نوآموز
مبتلا : دچار
مبتلا به مریضی : دچار بیماری
مبتنی بر : بر پایه
مبتکر : نوآور
مبتکرانه : نوآورانه
مبحث : جستار
مبدا : آغاز
مبدأ : خاستگاه
مبهوت : گیج
مبین : بازگوکننده
متاثر : دل آزرده
متارکه : جدایی
متاسفانه : بدبختانه شوربختانه
متبحر : زبردست – چیره دست
متحد : همبسته
متخصص : کارآزموده
متخصصان : کارآزمودگان
متخصصین : کارآزمودگان
مترادف : همچم
متراکم : چگال
مترجم : برگرداننده
مترقی : پیشرفته
متزلزل : لرزان
متسلسل : زنجیروار
متشکرم : سپاسگزارم
متشکریم : سپاسگزاریم
متشکل از : در برگیرنده
متعادل : ترازمند
متعاقب : به دنبال – در پی
متعاقبا : پس از این
متعجب : شگفت زده
متعجب شد : شگفت زده شد
متعدد : انبوه
متعصب : خشک سر
متعلق به : از آن
متعهد : پایبند
متفرق کردن : پراکنده کردن – پراکندن
متفق القول : یکزبان-همزبان
متفکر : اندیشمند
متفکران : اندیشمندان
متقاضی : درخواست کننده
متلاشی : فروریخته
متمایز : جدا
متمول : توانگر
متنوع : گوناگون
متواتر : پی در پی
متواضع : فروتن
متوالی : پیاپی
متوسط : میانه
متوقف شد : بازایستاد
متوقف شدن : بازایستادن
متولد شده : زاده شده
متولی : دست اندرکار – سرپرست
متولیان : دست اندرکاران
مثال : نمونه
مثلث : سه گوش – لچک
مثلثی : لچکی
مثمر ثمر : کارساز
مثمر ثمر واقع شد : به کار آمد
مجانی : رایگان
مجبور : ناچار
مجتمع : همتافت
مجدد : دوباره
مجدداً : دوباره
مجذوب : شیفته – شیدا
مجرب : کارآزموده
مجرم : بزهکار
مجروح : زخمی
مجسمه : تندیس
مجلس : انجمن
مجلل : پرشکوه – پرنما
مجله : گاهنامه
مجمع : گردهمایی
مجموعاً : روی هم
مجموعه : گردآور
مجنون : دیوانه – شیدا
مجهول الهویه : ناشناس
مجوز : پروانه
محاسبه نشده : نسنجیده
محافظ : نگهبان
محبس : زندان
محبوب : دوست داشتنی
محبوس : زندانی
محترم : ارجمند
محترم : ارجمند – گرامی
محتوا : درونمایه
محتویات : درونمایه
محدود : اندک
محذوریت : تنگنا
محرم : رازدار
محروم : بی بهره
محرک : جنباننده
محسوس : چشمگیر
محشر : رستاخیز
محصل : دانش آموز
محصول : فرآورده
محضر اسناد رسمی : دفترخانه
محضر : پیشگاه
محفوظ : نگاهداشته
محقق : پژوهنده یا پژوهشگر
محققانه : پژوهشگرانه
محل اکتشاف : یافتگاه
محل تلاقی : پیوندگاه
محله : برزن
محکم : استوار
محیط : پیرامون
محیط : پیرامون
مخاصمه : رزم
مخبر : خبرنگار-خبررسان
مختصر : ناچیز
مختلط : درهم
مختلف : گوناگون
مخرب : ویرانگر
مخزن : انبار- انباشتگاه – اندوختگاه
مخصوص : ویژه
مخفی : پنهان – نهان
مخفیانه : پنهانی
مخفیگاه : نهانگاه
مخلوط : درهم – آمیخته
مخلوط کردن : آمیختن درآمیختن
مخلوق : آفریده
مخمصه : �هچل ( Hachal)
مد (در دریا) : خیزآب
مد نظر : دلخواه
مداخله : پادرمیانی
مداوم : همیشگی
مدت مدید : دیرگاه
مدتی است : چندی است
مدد : یاری
مدرس : استاد – آموزگار
مدرسین : آموزگاران
مدرن : نوین – امروزین
مدعوین : میهمانان
مدفون کردن : به خاک سپردن
مدل (اروپایی) : الگو
مدینه فاضله : آرمانشهر
مذاکره : گفتگو
مذبوحانه : نافرجام
مذمت کردن : نکوهیدن
مذهب – دین : کیش – آیین
مذکر : نر
مذکور : یادشده
مراتع : چراگاه ها
مراجعت : بازگشت
مربع : چهارگوش
مرتباً : پی در پی
مرتبط : پیوسته
مرتجع : واپسگرا
مرتع : چراگاه
مرتعش : لرزان
مرحله دوم : گام دوم
مرحوم : شادروان
مرحومه : شادروان
مرسوله پستی : بسته پستی
مرسی : سپاس
مرض : بیماری
مرطوب : نمناک – نمور – نمدار
مرفه : بانوا
مرور : بازبینی
مرکز تحقیقات : پژوهشگاه
مرکز ثقل : گرانیگاه
مریخ : بهرام
مرید : پیرو
مریض : بیمار
مریض خانه : بیمارستان
مریضی : بیماری
مزاح : شوخی
مزاحم شدن : دردسر دادن
مزخرف : لیچار
مزرعه : کشتزار
مزیت : برتری
مزین : آراسته
مسابقه : پیکار
مسافر : رهنورد – رهسپار
مساوات : برابری
مساوی : برابر
مستبد : خودکامه
مستبدان : خودکامگان
مستتر : نهان
مستحضر : آگاه
مستحق : سزاوار
مستراح : دستشویی – آبخانه – دست به آب
مستشرق : خاورشناس
مستضعف : بینوا
مستعمل : کارکرده
مستفیض : بهره مند
مستفیض : بهره مند
مستقیم : سر راست
مستقیما : آشکارا – یکراست
مستمر : پیوسته
مستمعین : شنوندگان
مستهلک : فرسوده
مستولی : چیره
مسخره است : خنده دار است
مسقط الراس : زادگاه
مسلخ : کشتارگاه
مسلط : چیره
مسلما : بی گمان
مسولان : کارگزاران
مسکن (دارو) : آرامبخش
مسیر : راه – گذرگاه
مسیل : خشکرود
مشابه : همانند
مشارالیه : نامبرده
مشارکت : همکاری
مشاهده : نگریستن – تماشا
مشاهده کردن : تماشا کردن – درنگریستن
مشاهیر : نام آوران
مشاور : رایزن
مشترک المنافع : همسود
مشترک المنافع : همسود
مشتمل بر … : دربردارنده …
مشخصه : ویژگی – شناسه
مشرق : خاور
مشغله : کار و بار
مشقت : رنج
مشهور : نامی – نامدار – سرشناس
مشورت : رایزنی
مشکل است : سخت است
مشکل : دشوار
مشکلات : دشواری ها
مصالح ساختمانی : ساختمایه ها
مصدوم : آسیب دیده
مصلی : نمازگاه
مضایقه نمی کنم : خودداری نمی کنم فروگزاری نمی کنم
مضطرب : پریشان
مضطرب هستم : پریشانم
مضیقه : تنگنا
مطالبات : خواسته ها
مطالعات : پژوهش ها
مطبخ : آشپزخانه
مطبوع : دلنشین-دلپذیر
مطرح کردن : در میان گذاشتن
مطرود : رانده شده
مطلع : آگاه
مطلوب : دلخواه
مطمئناً : بی گمان
مطیع : فرمانبردار
مظلوم : ستمدیده
مظهر یا سمبول(لاتین) : نماد
مع الوصف : با اینهمه
مع هذا : با اینهمه
معاد : رستاخیز
معادل : برابر
معاش : روزی
معاشرت : رفت و آمد
معاصر : امروزین – امروزی
معافیت : بخشودگی
معاملات : داد و ستدها
معاندت : دشمنی
معاهده : پیمان نامه
معاون : دستیار
معبر : گذرگاه
به جای معتبر بگو نیک نام
معتقدات : باورها
معدودی : شماری
معرفی : شناسایی
معروف : سرشناس
معروفترین : نامی ترین
معضل : کاستی – دشواری
معضلات : کاستی ها
معطر : خوشبو
معقول : بخردانه
معلم : آموزگار
معلومات : دانسته ها
معما : چیستان
معمم : دستاربند
معنی : چم(cham )-آرش( arash)
معکوس : وارونه
معیار : سنجه
مغرب : باختر
مغرور : خودخواه-خودپسند
مغفرت : آمرزش
مفتوح : باز
مفرح : دلگشا
مَفصل : بندگاه
مُفصل : پردامنه
مفصل : گسترده
مفقود الاثر : ناپدید – گم نشان
مفقود شده : گم شده ناپدید شده
مفلوک : بیچاره – درمانده – بدبخت
مفید : سودمند
مقابل : روبرو
مقابله : رویارویی
مقارن : همزمان – همهنگام
مقاله : نوشتار
مقاومت : پایداری
مقایسه : سنجش
مقایسه می کنم : می سنجم
مقبره : آرامگاه
مقتولین : جان باختگان – کشتگان
مقداری : اندکی – چندی
مقدس : ورجاوند( varjavand)
مقدمه : پیشگفتار – سرآغاز
مقدور : شدنی
مقر : ستاد
مقر سپاه : ستاد سپاه
مقررات : آيين نامه
مقصر : گناهکار
مقطعی : دوره ای
مقطوع النسل : بی فرزند
مقننه : آیینگذاری
مقنی : چاه کن
مقوله : زمینه – گویه
مقوی : نیروبخش
مقیاس : پیمانه
ملاح : ملوان
ملاقات کرد : دیدار کرد
ملامت : سرزنش-سرکوفت
ملت : مردم
ملتزم : پایبند
ملحق شدن : پیوستن
ملکه : شهبانو
ممانعت : بازدارندگی – بازداری – جلوگیری
ممتد : دنباله دار
مملکت : کشور
ممنوع : بازداشته
ممنون : سپاس
ممنونم : سپاسگزارم
ممکن : شدنی
من بعد : زین پس
من حیث المجموع : رویهمرفته
منادی : پیام آور
مناره : گلدسته
منازعه : درگیری – ستیز
منازل : خانه ها
مناسب : پسندیده
مناسبت : فراخور
مناطق آزاد : آزادگاه ها
مناظره : گفتمان
منتخب : برگزیده
منتظر : چشم براه
منتقدان : خرده گیران
منتقدین : خرده گیران
منجر شدن : انجامیدن
منجر شده : انجامیده
منجم : اخترشناس
منجمد : یخبسته
منحصر به فرد : بی همتا
منحل شد : برچیده شد
منحل کردن : برچیدن
منزل : خانه
منزه : پاک
منزوی ساختن : گوشه نشین ساختن
منسجم : هماهنگ
منشاء : سرآغاز
منصفانه : دادگرانه
منصوب کردن : گماردن
منصوب کردن : گماشتن
منطقه آزاد : آزادگاه
منطقه آزاد تجاری : آزادگاه بازرگانی
منطقی : بخردانه
منظره : چشم انداز
منظومه شمسی : کهکشان خورشیدی
منع : بازداری
منفعت : سود – هوده
منفک : جدا
منقل : آتشدان
منهدم : نابود
منوط به : وابسته به
منکر شد : زیرش زد
مهاجرت : کوچ
مهارت : چیرگی
مهلک : کشنده
مهیا : آماده
مواجه : روبرو
موازنه : برابری
موازنه قدرت : برابری نیروها
موافقم : همداستانم
به جای موبایل بگو گوشی همراه
موثر : کارساز
موجب : مایه
موجب نگرانی شد : مایه نگرانی شد
موجبات : زمینه ها
موجه : پذیرفتنی
مورخ : گذشته نگار
مورد : باره
مورد نظر : دلخواه
موزه : دیرینکده
موسس : بنیادگزار
موسسه : بنیاد-نهاد-سازمان
موضوع : جستار
موعد : زمان – سررسید
موفق باشید : پیروز باشید
موفق : کامیاب
موفقیت : کامیابی
موقت : گذرا – زودگذر
موقع : هنگام
مولود : فرزند
مومن : باورمند
مونث : ماده
مکانیزم : سازوکار
مکث : درنگ
مکرمه : گرامی
مکروه : ناپسند – زشت
مکشوف : یافته
مکشوفه : نویافته
مکلف : ناچار – وادار
میادین : میدان ها
میسر است : شدنی است
میلاد : زادروز
مینیاتور : ریزنگاره
مینیاتوری : ریزنگارگی
مینیاتوریست : ریزنگارنده
نا متناسب : بی قواره
ناحق : ناسزا
نادر : کمیاب
نادم : پشیمان
ناراضی : ناخشنود
نارضایتی : ناخشنودی
ناشکری : ناسپاسی
ناشی از : برآمده از
ناشی شده است : برآمده است
ناشی می شود : بر می آید
ناطق : سخنران
ناعدالتی : بی دادگری
نامبارک : ناخجسته
نامرتب : نا به سامان
نامرتبی : نا به سامانی
نامطلوب : ناپسند
نامنظم : نا به سامان
ناموفق : ناکام
نامیمون : ناخجسته
نبض : تپش
نجات : رهایی
نجار : درودگر
نجاری : درودگری
نجوم : اخترشناسی
نحوه : روش – شیوه
نحوه کار : روش کار
ندامت : پشیمانی
ندرتاً : گاهی
نزاع : کشمکش
نزول پول : بهره پول
نزولی : کاهنده
نسبتاً : کمابیش
نسل : دودمان
نسوان : زنان
نشاط : شادی
نشریه ادواری : گاهنامه
نشریه هفتگی : هفته نامه
نصب کردن : گذاشتن
نصف : نیم یا نیمه
نصیحت : پند یا اندرز
نطق : سخنرانی
نظارت : بازبینی – بازرسی – وارسی
نظاره گر : بیننده
نظافت : پاکیزگی
نظافت را رعایت کنید : پاکیزه نگه دارید
نظام : سامانه
نظر به اینکه : از آنجا که
نظم : سامان
نظیر : همانند
نفر : تن
نفع : سود
نفع خالص : سود ویژه
نفیس : گرانمایه- باارزش
نقطه عطف : چرخشگاه
نقطه نظر : دیدگاه – نگرش
نقیصه : کاستی
به جای نقشه بگو ورنداز (Varandaz)
نمک طعام : نمک خوراکی
نهایتا : سرانجام
نهایی : پایانی
نهضت : جنبش
نواقص : کاستی ها
نورانی : درخشان
نوشتجات : نوشته ها
نوع : گونه
هال : سرسرا
هذیان : چرند
هلیکوپتر : بالگرد
هم معنی : هم چم – هم آرش
هم وطن : هم میهن
همان طور : همانگونه
همجهت : همسو
همفکران : هم اندیشان
همینطور : همینگونه
هیچ وجه : هیچگونه
هیچوقت : هیچگاه
واحد : یکتا
واصله : رسیده – دریافتی
واضح : روشن
واعظ : سخنران
واقعا : به راستی
واقعه یا اتفاق : رویداد یا رخداد
واقعی : راستین
والا : وگرنه
والد : پدر
والده : مادر
والله : به خدا
والی : استاندار
واکمن : پخش همراه
وب سایت : تارنما
وبلاگ : تارنگار
وثیقه : پشتوانه
وجود : هستی
وحدت : همبستگی- یگانگی
وحشت : هراس-ترس-بیم
وحشت کردن : ترسیدن -هراسیدن
وحشتناک : هراسناک – ترسناک
وحشیانه : ددمنشانه
وخیم : ناگوار
ودیعه : سپرده
وراث : بازماندگان
وراجی : پرگویی
ورم : آماس
ورید : رگ
وزین : سنگین
وساطت : میانجیگری-میانجی
وساطت کردن : میانجیگری کردن
وسط : میان یا میانی
وسعت : گستره
وصیتنامه : درگذشتنامه
وضع حمل : زایمان
وضعیت : چگونگی
وضو : دست نماز
وضوح : روشنی
وطن : میهن
وطنی : میهنی
وفات : مرگ – درگذشت
وفور : فراوانی
وقاحت : بی شرمی
وقایع : رویدادها
وقتی که : هنگامیکه
وقتی که در باز شد… : هنگامی که در باز شد …
وقیح : بی شرم
ولادت : زادروز
ولاغیر : و دیگر هیچ
ولیعهد : جانشین
وکیل مجلس : نماینده مجلس
کابوس : بختک
کابینت (فرانسه) : گنجه
کاتالیزور (اروپایی) : کنشیار
کاذب : دروغین
کار مشکلی است : کار دشواری است
کارخانجات : کارخانه ها
کاسب : سوداگر
کاشف : یابنده
کافی است : بس است
کامپیوتر : رایانه
به جای کامل کردن بگو فرجامانیدن
کاندیدا : نامزد
کبد : جگر
کبیر : بزرگ
کثرت : فراوانی
کثیر الانتشار : پرشمارگان
کثیف : ناپاک
کدورت : دلگیری
کذاب : دروغگو
کذب : دروغ
کسب علم : دانش اندوزی
کسب و کار : سوداگری
کسرکردن : کاستن
کسوف : خورشید گرفتگی
کفاش : کفشگر
کفاشی : کفشگری
کفایت : بسنده-بسندگی
کفایت می کند : بسنده می کند
کفن و دفن : خاکسپاری
کل : همه
کلاً : رویهمرفته
کلام : سخن
کلام خدا : سخن خدا
کلاه مال من است : کلاه از من است
کلمات : واژه ها
کلمه : واژه
کلمه عبور : گذرواژه
کلیپ : نماهنگ
کلیت : همگی
کم نظیر : کم مانند – بی مانند
کم و کیف : چند و چون
کمالات : شایستگی – شایستگی ها
کماکان : همچنان
کن فیکون : زیر و رو – زیر و زبر
کنترل : مهار
به جای کنترل کردن (فرانسوی) بگو وارسی کردن، بازرسی کردن
به جای کنترلر (فرانسوی) بگو بازبین
کنتور (اروپایی) : شمارنده
کنگره : همایش
کهولت : پیری
کوپن : کالابرگ
کیاست : زیرکی – هوشیاری
به جای کیفیت بگو چگونگی
یاغی : سرکش
یأس : ناامیدی
یقین : باور
یقینا : بی گمان
یورتمه : چارگامه
یومیه : روزانه
یک ذره : یک خرده
یک ربع : یک چهارم
یک عده : شماری
یکطرفه : یکسویه